ขั้นตอนการเตรียมอาหารสายยางการเตรียมอาหารทางสายยาง (แบบปั่นผสมเอง) มีขั้นตอนที่ต้องพิถีพิถันเป็นพิเศษ เพราะความสะอาดและความละเอียดของอาหารคือหัวใจสำคัญครับ หากเตรียมไม่ดีอาจทำให้ผู้ป่วยท้องเสียหรือสายยางอุดตันได้
ขั้นตอนการเตรียมอาหารปั่น (Blenderized Diet) อย่างถูกวิธีครับ
1. การเตรียมวัตถุดิบ (Selection)
เลือกใช้ส่วนผสมตามสูตรที่แพทย์หรือนักโภชนาการแนะนำ โดยเน้นความสดใหม่:
โปรตีน: อกไก่ลอกหนัง, ไข่ขาวต้มสุก, ปลาน้ำจืด (ต้องแกะก้างออกให้หมด)
คาร์โบไฮเดรต: ฟักทอง, กล้วยน้ำว้า, ข้าวกล้องต้ม, มันฝรั่ง
ผัก: ผักกาดขาว, แครอท, ตำลึง (ต้มจนนิ่ม)
ไขมัน: น้ำมันรำข้าว หรือน้ำมันถั่วเหลือง
2. ขั้นตอนการปรุง (Cooking)
ความสุก: วัตถุดิบทุกชนิดต้อง "ต้มจนสุก 100%" ห้ามมีส่วนที่กึ่งสุกกึ่งดิบ เพราะเชื้อแบคทีเรียจะทำให้ผู้ป่วยท้องเสียรุนแรง
หั่นชิ้นเล็ก: หั่นเนื้อสัตว์และผักเป็นชิ้นเล็กๆ เพื่อให้เครื่องปั่นทำงานได้ง่ายและเนื้ออาหารเนียนละเอียดที่สุด
3. ขั้นตอนการปั่น (Blending)
ลำดับการใส่: ใส่ของเหลว (น้ำต้มสุก/น้ำซุป) ลงไปก่อน ตามด้วยของแข็ง เพื่อลดภาระเครื่องปั่น
การปั่น: ปั่นด้วยความเร็วสูงจนเนื้ออาหารเนียนเป็นเนื้อเดียวกัน (Homogeneous) สังเกตว่าไม่มีเศษเนื้อหรือกากผักเป็นชิ้นๆ
4. การกรอง (Straining) - ขั้นตอนที่สำคัญที่สุด
ต้องกรองเสมอ: แม้จะปั่นจนละเอียดแล้ว แต่ต้องกรองผ่าน ตะแกรงตาถี่ 2 รอบ เพื่อดึงกากใยที่ปั่นไม่ละเอียดออก
เหตุผล: กากเพียงเล็กน้อยสามารถทำให้สายยางอุดตันได้ ซึ่งจะทำให้ยุ่งยากในการเปลี่ยนสายใหม่ให้ผู้ป่วย
5. การตวงและปรับปริมาตร (Measuring)
เมื่อกรองเสร็จแล้ว ให้เติมน้ำต้มสุกจนได้ปริมาตรรวมตามที่สูตรกำหนด (เช่น 1,000 ซีซี) แล้วคนให้เข้ากัน
6. การเก็บรักษา (Storage)
แบ่งบรรจุ: แบ่งใส่ภาชนะสะอาดที่มีฝาปิดมิดชิดตามปริมาณแต่ละมื้อ (เช่น มื้อละ 250-300 ซีซี)
แช่เย็น: นำเข้าตู้เย็นทันที (ช่องปกติ) เก็บได้ไม่เกิน 24 ชั่วโมง
การนำมาใช้: ก่อนนำมาให้ผู้ป่วย ห้ามนำไปต้มจนเดือดอีกครั้ง (เพราะวิตามินจะสลายตัว) ให้ใช้วิธีวางทิ้งไว้ให้อยู่ในอุณหภูมิห้อง หรือนำภาชนะไปแช่ในน้ำอุ่นเพื่อให้หายเย็นก็พอครับ
✨ เคล็ดลับความปลอดภัย
ล้างเครื่องปั่นทันที: หลังใช้งานควรล้างเครื่องปั่นและคว่ำให้แห้งสนิท เพื่อป้องกันเชื้อรา
ตรวจสอบกลิ่น: ก่อนให้ผู้ป่วยทุกครั้ง ผู้ดูแลควรลองดมกลิ่นอาหารว่ามีกลิ่นบูดหรือผิดปกติหรือไม่
